Als je in Toronto bent (zie vorige blog) dan ga je naar de Niagara Falls. Wij dus ook! Met de bus ben je er in ruim anderhalf uur. Wat ik niet wist is dat er eigenlijk twee watervallen vlak naast elkaar zijn. De wat kleinere Amerikaanse Falls en de meest beroemde Horseshoe falls aan de Canadese zijde. Wij blijven aan de Canadese zijde met prachtig uitzocht op beide krachtpatsers.

Eelke kijkt op de Niagara Falls vanuit haar rolstoel

Rolstoeltoegankelijke busrit boeken

We boeken onze busrit naar de Niagara Falls aan de balie in ‘the Coach Terminal’, downtown Toronto. Hiervandaan vertrekken de Mega- en Greyhoundbussen naar bestemmingen over heel Canada. Bellen blijkt handiger want de vriendelijke meneer aan de kassa meldt ons dat we zelf  de busmaatschappij moeten bellen om een rolstoeltoegankelijke bus te reserveren. Wij kunnen nu we wel aan de kassa betalen en aangezien we geen creditcard hebben is dat wel handig.

In de vertrekhal hangt een hele batterij aan ouderwetse granieten telefoons waar we gratis mee bellen. Een toegankelijke bus moet je trouwens 48 uur van te voren reserveren. Later blijkt dat ik precies op de lift pas, mijn rolstoel is 90 cm lang van achterwiel tot voorwiel.

Magisch circus

Twee dagen later, s’ochtends vroeg vertrekt onze bus. Altijd lollig om uitgerekend dan in de verkeerde metro te stappen…. Ik zie mezelf als allerlaatste de bus ingetakeld worden terwijl iedereen op ons zit te wachten… Maar gelukkig, de bus is wat verlaat en iedereen staat nog te wachten.

Ruim anderhalf uur later worden we bij de bus terminal van de Niagara Falls gedropt, met de lift word ik als laatste de bus uit geholpen. Als wij eenmaal uit de bus zijn is iedereen al verdwenen. Er staat slecht aangegeven waar we heen moeten. We besluiten gewoon te gaan lopen, bleek wel drie kilometer te zijn… Wil je dat niet, dan kun je met de prima rolstoeltoegankelijke stadsbus van WeGo gaan (die was waarschijnlijk met al die mensen vertrokken).

De eerste aanblik op de Falls is geweldig! Vanaf de (Canadese) waterkant kijk je prachtig op beide watervallen. Het bulderende water geeft dichtbij de waterval een continue enorme witte mist van opspattend water wat het een heel magisch tintje geeft. Afhankelijk van de wind word je zelfs aan de andere kant van de rivier nog nat. Wij hebben een warme dag in september uitgekozen en af en toe geeft dat een heerlijke zachte druppelmist op je huid. Op het eind van de middag wordt het licht op de watervallen steeds mooier en krijgen we de regenboog er gratis bij. Bijzonder mooi.

Tegelijkertijd, bereid je ook voor op een circus. De Falls zijn puur natuur maar er zijn zoveel attracties omheen gebouwd dat het bijna lijkt alsof alles bedacht is voor de toerist, inclusief de watervallen zelf. Zou je al niet genoeg prikkels krijgen van alle mensen en attracties dan schalt er ook nog wel een muziekje door de speakers.

Adventure Pass

Wij kopen bij de informatiebalie, vlakbij de opstapplaats van de Hornblower Niagara Cruises, een Adventure Pass (bedankt voor de tip Joke op Facebook…). Je krijgt dan een flinke korting op vier attracties die allemaal rolstoeltoegankelijk zijn. Bovendien kun je gratis gebruik maken van de WeGo-bus. Een eventuele begeleider krijgt een gratis pas. Overigens geldt dat laatste in Canada voor veel attracties, je kunt vragen naar een gereduceerd tarief voor je ‘care-worker’, vaak krijg je dan een kaartje gratis.

Cruise met de Hornblower

Wij beginnen direct met de boottocht met de Hornblower, je wordt gegarandeerd zeiknat maar is echt een ‘must-do’ als je hier bent. Het is alleen al grappig om samen met tientallen anderen in een soort Teletubby outfit (je krijg allemaal gratis een plastic roze poncho met cappuchon) in de brandende zon in de rij te staan bij de incheck.

Het bootje op de foto lijkt een notendop maar in het echt is het best een aardig bootje. Je kan er met de rolstoel prima rondrijden, je kan alleen niet naar het bovendek. Al met al duurt het tochtje twintig minuten. Het is indrukwekkend en vooral heel nat en een enorm lawaai als je eenmaal vlak voor de watervallen vaart. Toch, als je er zo dicht bovenop zit dan zie je het eigenlijk niet eens goed. Als we later, vanaf de kant, de bootjes zien varen kunnen we ons bijna niet voorstellen dat wij daar ook op zaten. Het ziet er zo kwetsbaar uit.

In de 130 jaar oude tunnels onder de Falls (Journey behind the Falls)
Bijna futuristisch die ene man (Tjeerd) tussen al die gele wezens. Wij waren de enige gekken die een eigen regenjas mee hadden!

Behind the Falls

Na de boot wandelen we naar ‘Table Rock Centre’, vlakbij de Niagara Falls. We gaan naar de Niagara Fury (4d-film met special effects), wel geinig maar niet een ‘must-do’ wat ons betreft. Vervolgens wandelen we door de tunnels onder de Falls (Journey behind the Falls). Deze tunnels zijn honderddertig  jaar geleden aangelegd, zelfs Marilyn Monroe is er geweest! Met een lift ga je drieënveertig  meter naar beneden en opnieuw krijg je een poncho want je kan wel een beetje nat worden. Vooral het eerste uitzichtpunt (Lower observation deck) is de moeite waard, je hebt hier een mooi en wijds uitzicht op het naar beneden donderende water, eigenlijk vlak naast de Horseshoe. De andere twee punten zijn echt achter de watervallen. De uitkijkpunten zijn smal en eigenlijk zie je alleen maar een klein stukje gordijn van water naar beneden kletteren. Gelukkig is het niet druk, ik heb gehoord dat je ook in een dikke rij, voetje voor voetje door de tunnels kunt gaan.

‘Journey behind the Falls’, vanaf het ‘Lower observation deck’.

White Water Walk en Las Vegas

Je moet de boottocht en de tunnels eigenlijk wel gedaan hebben maar het uitzicht gewoon boven langs de weg, waar je niks voor hoeft te betalen, vinden wij stiekem gewoon het mooiste. We zitten daar zo van te genieten dat we uiteindelijk te laat zijn voor onze laatste attractie van de Adventure Pass, de wandeling langs de rivier, de White Water Walk. Jammer! Hier hadden we beter mee kunnen starten, dit blijkt een van de weinige attracties die om vijf uur dichtgaat. Van te voren hadden wij ook het Butterfly Conservatory getipt gekregen, deze ligt ook wat noordelijker en sluit op een doordeweekse dag ook om vijf uur. Dat lukt dus helaas ook niet meer.

Wij lopen vlakbij de Rainbow bridge omhoog richting het reuzenrad. Een straat aaneengeschakelde idiote attracties (spookhuizen, lasergames, casino’s, escaperooms, wassenbeeldenmuseum, speelhallen en zelfs het museum van Guinness of World Records), stemmen roepen je naar binnen met harde muziek en knipperende lichtjes. Daartussen schreeuwerige toeristenwinkels en hamburgertenten. Las Vegas in het klein of zoiets. Wij eten dan toch ook een hamburger bij Wendy’s en gaan daarna met de WeGo-bus richting station/busterminal.

Met de taxi naar huis

Als de Megabus aan komt rijden zie ik direct dat er geen rolstoelteken op de bus staat. Al snel blijkt er inderdaad geen lift aan boord. Het is even penibel maar gelukkig geven ze hun fout snel toe en wordt er op hun kosten een luxe rolstoeltoegankelijke taxi (á 250 dollar) voor ons geregeld. Is dat even een comfortabele terugreis!

Een of twee dagen

We hebben best even nagedacht of we aan één dag genoeg zouden hebben. Achteraf hadden wij wat beter moeten plannen, dan hadden we alle attracties van de Adventure Pass best in een dag kunnen doen. Een dagje extra was voor ons niet nodig, we hadden het wel gezien. Toch kan twee dagen ook leuk zijn. Dan kun je nog wat meer van de omgeving zien, Niagara on the Lake, het iets noordelijker gelegen dorpje schijnt ook de moeite waard te zijn en er zijn ook nog wijnroutes met proeverijen in deze streek.

Ondertussen

Na drie weken, zijn we helemaal gewend aan het leven in een grote stad. Natuurlijk gedragen we ons als echte toeristen en gingen we naar de CN-Tower! Maar we doen ook gewoon boodschappen en de was (in de gemeenschappelijke wasruimte). Ik geniet daarnaast enorm van de goede toegankelijkheid hier.  Volgende blog meer!

Heb jij ook zin om naar Canada te gaan? Of ben je al bij de Niagara Falls geweest? Laat je dan een berichtje achter? Vind ik leuk!

Even leek het hele plan om voor een maand van huis te wisselen met Marilyn en Greg in Toronto niet door te gaan. Weet je nog dat ik helemaal blij was, zie mijn blogje, House swapping Toronto? Via Matchinghouses.com, een huizenruilsite voor aangepaste woningen, kwam ik in contact met Marilyn en na heel wat mails over en weer kwamen we tot een afspraak om begin juni van huis te wisselen. Tickets werden geboekt maar helaas kreeg Greg een paar weken voor vertrek een ernstig auto-ongeluk. Enorme schrik maar wonder boven wonder hield hij er ‘alleen’ een aantal gebroken ribben aan over. Drie maanden later kon het feest dus alsnog doorgaan!

En nu zijn we alweer 6 dagen in Toronto! Op het vliegveld stond Greg in zijn blauwe bus (een Ford uit 1999 met cassettedeck) klaar om ons op te pikken. Greg & Marilyn waren de eerste 1,5 dag nog hier, wat echt super leuk was! Ook na zoveel mails blijft het spannend aan wie je je (t)huis toevertrouwd. Maar het voelde direct goed, wat een aardige luitjes. Greg geeft ons op weg naar ons huis voor de komende maand direct een tourtje door Toronto. We rijden langs Lake Ontario, zien de CN Tower en rijden over de hoofdader van de stad: Young St. Als we even de hoofdstraat afrijden, valt direct op dat er achter de enorme wolkenkrabbers groene villawijken staan. Wat een contrast, zo dichtbij elkaar!

In de auto van Greg, onze eerste kennismaking met Young St.

Marilyn wacht ons bij aankomst op in haar huisje. Alles ziet er knus uit. Het is klein maar fijn. Badkamer is goed toegankelijk voor mij en het bed is volgens afspraak gedraaid zodat ik aan mijn goede kant het bed in kan! Op de foto’s had ik gezien dat het zo voor mij beter zou werken. Het is grappig dat je daar dan niks over hoeft uit te leggen. Rolstoelers onder elkaar begrijpen die fratsen. Wat heerlijk en wat een opluchting, hier gaan wij het heel fijn hebben.

Eerste kennismaking

Nog die avond maken we samen met Greg en Marilyn ons eerste ritje met de subway. We maken kennis met vrienden en buren in de flat, iedereen lijkt te weten van onze komst! Wat een heerlijk welkom-gevoel. De volgende ochtend appt Marilyn vanuit het appartement boven ons, waar zij een nachtje konden slapen, of we al klaar zijn. Ze wil ons nog de bus laten zien en de supermarkt en… uiteindelijk belanden we ook nog in de mooie Edwards Gardens. Greg vat het goed samen: ‘ The only problem is that we are switching houses at the same time’. Ze wilden ons het liefst heel Toronto laten zien!

Edwards gardens met Greg en Marilyn

s’ Avonds zwaaien we Greg en Marilyn uit en dan zijn we toch echt alleen. Alhoewel, we zijn inmiddels al uit eten geweest met buurman Albert. En morgen komt Jerry, de buurman van beneden, bij ons eten. Albert is een heel aardige man van 83, geboren vlak voor de tweede wereldoorlog in Rotterdam. Op zijn 26ste moederziel alleen geëmigreerd naar Canada. Een rotjeugd in kindertehuizen probeert hij te vergeten en daarmee is ook het Nederlands verdwenen. Hij spreekt er geen woord meer van.

Fietsen en de metro

Toronto is echt een mega-stad maar er zijn ook veel groene parken. De wegen zijn niet echt fijn om te fietsen, met de rolstoel is het echt goed uitkijken voor gaten. Tjeerd heeft zijn vouwfiets bij zich maar er wordt hier weinig gefietst. Heel druk en slecht wegdek aan de rand. Gelukkig gaat het met de metro heel goed, de meeste metrostations zijn prima toegankelijk al is er soms wel een grote tussen de ingang van de metro en het perron. Maar het gaat goed als ik gewoon recht er in en uit ga.

Met de subway!

Broadway Ave, independent living

We verblijven op Broadway Ave, op de hoek van Young St. Als we de deur uitstappen zijn we direct bij de winkels, ontelbare restaurantjes (pizza, pizza en vooral pizza). Vijf minuten lopen naar het metro-station. Ons appartement voelt al als een thuis, ik kan me heel goed zelf redden. Het bed slaapt gelukkig ook lekker. In de flat wonen meer mensen met een handicap, als ik het goed begrijp is het een beetje zoiets als Fokus in Nederland. Hier heet het Independent Living.

Utrecht

Greg & Marilyn zijn uiteraard ook goed aangekomen in mijn huis. Ze vinden het super groot en ‘they loved my sense of style’. Utrecht vinden ze ook prachtig, alleen al die fietsers vinden ze spannend zeker als ze straks ook hun huurauto hebben. Zo grappig, wij zijn ‘bang’ voor de enorme auto’s en zij voor de stroom aan fietsers.

De mensen noemen mij trouwens Elkie. Eelke is lastig voor ze. Tjeerd is al helemaal niet uit te spreken voor hen. We ontdekken de stad elke dag een beetje meer. Grappig hoe je in het begin de bomen door het bos niet ziet en het nu al heel veel overzichtelijker lijkt en we ons weg al vinden door de mensenmassa en wolkenkrabbers. Het heeft ook iets heel leuks om te horen hoe Greg & Marilyn het in Nederland hebben. Het is niet zomaar een vakantie, het voelt echt een beetje alsof we even ruilen van leven.

Oneindig veel te doen

We hebben al zoveel gezien en gedaan! Het Jazz-festival in Kensington Market, chinees gegeten in China-town, fiets/rolstoeltocht van 22km door het Don River Valley Park en de Infinity mirrored Room van Kusama in AGO (Art Gallery Ontario). En ondertussen genieten we ook gewoon van het ‘gewone’ leven samen. Elke dag is een feestje! Vandaag hebben we voor vrijdag de Megabus gereserveerd naar de Niagara Falls! Twee uur rijden vanaf Toronto. Binnenkort meer daarover!

Kensington Market, super gezellige straatjes met gekke vintagewinkeltjes en hippe eettentjes. Met Jazz muziek overal, uit steekjes en in het park.
Chinatown
Langgerekte parken, hier zie je ze wel, fietsers! De vouwfiets van Tjeerd wordt gewaardeerd!

 

 

 

Toronto AGO Kusama

 

Ik had de indrukwekkende plaatjes al vaker gezien maar vorige week heb ik eindelijk zelf door de boomtoppen gecrost met mijn rolstoel! Baumwipfelpfad Saarschleife is vanuit Utrecht een van de meest dichtbij gelegen boomkruinenpaden met indrukwekkende uitzichttoren. Toch nog altijd nog zo’n 450 autokilometers, het is dus wel een eindje rijden maar in combinatie met een leuk weekend Saarbrücken vond ik het helemaal de moeite waard.

Denk je nu huh? Door de boomtoppen gecrost? Zie dan voor je een houten knikkertoren van vroeger. Weet je wel, waar je bovenin een knikker legt en deze vervolgens vanzelf naar beneden rolt. Midden in een van de mooiste wandelgebieden van Saarland vind je zo’n enorme knikkertoren. Via een 800 meter lang houten rolstoeltoegankelijke pad op palen rol ik op 23 meter hoogte tussen de boomtoppen naar de 42 meter hoge spiraalvormige uitkijktoren. Eenmaal bovenop de toren is het uitzicht echt prachtig! Je kijkt uit over de beroemde bocht van rivier de Saar in het Zuidwesten van Duitsland en de groene heuvels van het natuurpark Saar-Hunsrück! Wauw, dit is wel uniek, zonder lift op deze hoogte belanden maakt wel weer duidelijk dat er zoveel meer kan dan we soms denken!

Meer baumwipfelpfaden

Baumwipfelpfad Saarschleife is één van de negentien geweldige bosbouwwerken in Duitsland. Ook in Kroatie, Slowakije en Oostenrijk vind je nog vier van deze bijzondere paden door de boomtoppen met ieder een unieke uitkijktoren. Het bijzondere is dat ze allemaal rolstoeltoegankelijk zijn! Allemaal mooie bestemmingen dus misschien moet ik ze allemaal maar op mijn to-do-lijstje zetten. Kan jij er al eentje afvinken? Ik ben benieuwd!

Een overzicht van alle boomtoppenpaden vind je hier. Voor het boomtoppend in Saarschleife kijk je op de website van Saarland.

Wat deden we nog meer in Saarland?

Samen met Tjeerd had ik een fijn weekend in Saarland. Het boomtoppenpad was wel het hoogtepunt (grapje). Maar we waren ook in vestingstadje Saarlouis en in de mooie stad Saarbrücken. Echt indrukwekkend (en fotogeniek) vond ik Völklinger Hütte, een enorm staal- en hoogovencomplex uit de bloeitijd van de ijzerindustrie, een van de meest originele wereldcultuurerfenissen van UNESCO.

Mijn hele ‘Saarlandverhaal‘ staat eind november in de vakantie-editie van Support Magazine.

In de regen op de ‘Alte Brucke’ in Saarbrücken…
IJzersmelterij Völklingen Hütte, indrukwekkend erfgoed

 

 

Mijn lijf kan geen schokkende rollercoasters of woeste wildwaterbanen verdragen. Maar zweven is iets anders, zo vloog ik al eens in een thermiekbel met mijn opa (in een zweefvliegtuigje) boven Terlet. Ik voelde mij een vogel hoog in de lucht boven de blauwe zee van Cyprus onder een groot parascherm, welke dan weer aan een speedbootje vastzat. Dus toen ik de 60 meter hoge zweefmolen boven het festivalterrein van de Zwarte Cross zag uitsteken wist ik het direct. Bier, motorcross en de Black Eyed Peas konden mij gestolen worden, ik ga zweven!

 

Hotel

Mijn geduld wordt op de proef gesteld want, eerst nog inchecken voor de komende nacht: Hotel Miva Las Vegas!* De ballonnenboog bij de ingang van ‘onze eigen megatent’ heeft het in het feestgedrang al behoorlijk zwaar. Wat ook mist zijn de hoog opgestapelde kratten Grolsch bier. Daarentegen staan er minstens tien vrolijke tilliften, vijf luie douchestoelen en twintig gezellige hoog-laagbedden klaar. De verpleegkundige tweeling Ruud en Henk (ik weet hun echte naam niet meer) staan zelfs klaar om mij, als ik had gewild, direct het bed in te gooien. Kamperen heb ik al jaren niet gedaan dus mijn slaapzak was door de motten opgegeten, daarom thuis mijn dekbed in een idiote-Mega-mediamarkt-zak gepropt. Meer bedjes zijn al opgemaakt met kleurige dekbedden. Op de veldbedjes ernaast (voor de ‘begeleiders’) liggen wel opvallend veel mummy’s.

We mogen ‘backstage’ het festivalterrein op maar ik wil door de imponerende hoofdingang! Het festivalterrein is gigantisch. Voor de lange afstanden kun je bellen met de rolstoelfietstaxi, maar ik hobbel lekker met mijn eigen stoeltje van de ene verrassing naar de andere. Er wordt gezopen alsof het leven ervan afhangt maar iedereen is blij of hooguit een beetje afwezig. Ik word zelf een beetje emotioneel van al die hordes rolstoelers die ik tegenkom. Groen, geel, paars, dik, dun, rolstoel, geen rolstoel, dronken of nuchter, iedereen houdt van iedereen. Niets is onmogelijk en apartigheid wordt hier gevierd.

Be carefull

En dan sta ik voor de kassa bij de 60 meter hoge zweefmolen. Het gaat allemaal snel. De sterke mannen gebaren met serieuze blik dat ik achter het hek bij de trap moet wachten. De zweefmolen zakt langzaam naar beneden. Naast mij mummelt een vrouw iets tegen haar man: ‘Volgens mij is ie hartstikke ziek…’ Ik volg de blik van de vrouw en zie een jongen uit de zweefmolen stappen, draaiend en duidelijk niet in zijn hum komt hij met zijn ogen half dicht de trap af strompelen. Vast teveel gezopen denk ik nog.

Een seconde later staan de twee sterke mannen, ik vermoed Oost-Europeanen, naast mijn rolstoel en voordat ik het weet hang ik tussen hen in. Even lijkt het alsof ze allebei een andere kant uit willen en gaan mijn benen wel heel wijd uit elkaar, maar voordat ik het weet land ik in het bankje en klapt de veiligheidsstang voor mijn neus naar beneden. Mijn lief komt er achteraan rennen en kan nog net naast mij plaatsnemen. Hup, hup, snel. Elke seconde is geld. En daar gaan we de lucht in! Woehaaaaa… Dit is pittig! Het is niet eens dat het heel hoog of onnoemelijk hard gaat, het is gewoon niet heel fijn om continu in dezelfde richting rondjes te draaien. Ik snap die jongen van net ineens heel goed. Eenmaal een beetje aan het gevoel gewend kan ik ook even om mij heen kijken en dan zakken we alweer. De sterke man, deze keer alleen, tilt mij met gemak uit het stoeltje en hupst mij iets te krachtig nog even in zijn armen omhoog. Shit, vliegt toch mijn hoofd nog naar achter, ‘be careful, my body is not so strong’ weet ik nog in zijn oor te brabbelen. Hij neemt wat gas terug en stapt rustig de trap af. Niets is onmogelijk op de Zwarte Cross…

 

 

* Voor het eerst werd op het campingterrein van de Zwarte Cross het Miva Las Vegas Hotel opgebouwd. Een grote, stevige tent met 20 ‘kamertjes’ en rolstoeltoegankelijke badkamers. Initiatiefnemers Frank Smulders (stichting No Restrictions Party Unlimited, NRPU) en Diana Eilander (fysiotherapeut bij revalidatiecentrum Roessingh) kregen de organisatie van Zwarte Cross zonder veel moeite enthousiast en Handicap.nl bezorgde hen een zak geld. Verpleegkundigen melden zich vrijwillig en in overvloed. Meer is er niet te wensen, toch? Bedankt allemaal!

Meer informatie over toegankelijke festivals vind je ook op: geenbeperkingmeer.nl

Het Oost-Vlaamse fiets-en wandelmagazine, StapAf maakte vorig jaar een mooie toegankelijke editie, StapAf+. Een prachtige uitgave met een Nederlandse reisblogster (!) in de spotlights. Ik sta op de cover en nog eens vijf pagina’s met prachtige foto’s! 

Samen met vriendin Else en haar twee lieve meisjes ging ik op pad om voor deze toegankelijke StapAf+ één van de routes voor het routeboekje te testen. En om het nuttige aan het aangename te paren (mooi toch die Belgische variant?) verbleven wij ook een weekendje op de Gavers. Bekijk hier het hele magazine of lees het artikel hieronder.

Op rolletjes. Toegankelijk weekendje weg in de Gavers in de Vlaamse Ardennen 

De Vlaamse Ardennen associeer je doorgaans met stevige kuitenbijters. Toch kan je er ook vlot met de rolstoel uit de voeten, bijvoorbeeld op het jaagpad langs de Dender in de buurt van Geraardsbergen. Reisblogger Eelke Kelderman zocht het voor ons uit.

Met z’n nukkige kasseien en een stijgingsgraad van 20% staat de Muur van Geraardsbergen bekend als een van de meest notoire hellingen uit het wielrennen in Vlaanderen. Amper twee kilometer verderop is van de wielergekte nauwelijks iets te merken. Provinciaal Domein De Gavers ligt in de groene vallei van de rivier de Dender. Met een recreatievijver, tal van sportfaciliteiten, een overdekt zwembadcomplex en verschillende verblijfsmogelijkheden is het een perfecte uitvalsbasis voor een weekendje weg in de Vlaamse Ardennen. En rolstoelvriendelijk bovendien!

Eelke met vriendin en kinderen voor de rolstoeltoegankelijke bungalow op Provinciaal domein de Gavers
De rolstoeltoegankelijke bungalow op Provinciaal Domein de Gavers.

Knooppuntenroute

In De Gavers vertrekt een toegankelijke fietsknooppuntenroute, die ik samen met vriendin Else en haar dochtertjes Juna en Issi wil verkennen. Dat doen we na een verkwikkende nachtrust en een stevig ontbijt in een aangepaste bungalow op het domein. Bij de fietsenverhuurdienst van de Gavers staat een toffe handbike te blinken, naast een tandem met een stoel voorop. Maar daarvoor moet je over gespierde armen en benen beschikken, dus ik blijf zitten in mijn elektrische rolstoel, die ook zo’n 15 kilometer per uur haalt. Juna gaat voor een kloeke meisjesfiets. Issy voelt zich veiliger op een aanhangfiets, die we aan de tweewieler van Else haken.

Eelke op een ophaalbrug
Brug over de Dender bij Zandbergen

Koude douche

Parkwachter Patrick begeleidt ons naar het eerste fietsknooppunt. Onderweg passeren we de gebouwen van ’t Schipken, de jeugdherberg van De Gavers. Ook die draagt het toegankelijkheidslabel, en dat wil ik graag even bekijken. De prima kamers hebben een privébadkamer met een douchestoeltje aan de wand en beugels bij het toilet. Eén minpuntje: de douchekop heeft geen losse slang, maar zit vast aan de wand. Een plons koud water op je kop is daardoor vaak het gevolg. De uitbater kijkt me beduusd aan wanneer ik het voor hem demonstreer: zo had hij het nog niet bekeken.

Kasseistrook

De start van de route betekent meteen ook een kleine hindernis. Bij Knooppunt 74 bestaat de aanloop naar het bruggetje over de Dender uit een grillige kasseistrook met hier en daar een put in het wegdek. Het toegankelijke traject suggereert een ommetje via de grote brug even verderop, maar ik hou wel van een uitdaging en besluit het erop te wagen. Uiteindelijk dender ik zonder noemenswaardige problemen over de Dender heen, maar ik begrijp nu ook goed waaraan de Vlaamse kasseien hun reputatie verdienen.

Op de route een paar kasseien, maar gelukkig nooit heel lang.

Zouden we?

Het eerste deel van de rit leidt ons via rustige wegen langs prachtige gouden velden en stemmige dorpjes als Schendelbeke en Vloerzegem, waar in de schaduw van het idyllische kerkje opnieuw een kasseistrook wacht. Het bankje bij de begraafplaats nodigt ons uit voor een korte pauze en een snelle hap. Voor het eerst valt het ons op hoe vlak alles hier is, hoewel de benaming Vlaamse Ardennen anders doet vermoeden. Het maakt ons extra benieuwd naar de beruchte Muur, hoewel die volgens ingewijden volstrekt ontoegankelijk is voor wie in een rolstoel zit. Zouden we toch niet een keertje…?

Jaagpad

In Zandbergen knopen we aan bij het jaagpad langs de Dender. Vanaf daar kruisen we alleen nog wandelaars en fietsers in een uitgesproken groene omgeving. De picknicktafel bij de metalen ophaalbrug aan het Sas van Idegem blijkt bezet, dus besluiten we om nog even verder te fietsen. Voor we het goed beseffen staan we weer aan de rand van De Gavers, waar we een bankje bij de grote vijver zoeken om onze picknick soldaat te maken en het programma voor de rest van het weekend bespreken.

Picknicken bij de Gavers, met op de achtergrond WOW-waterpark.
Mooie fietspaden zonder autoverkeer
Het Jaagpad langs de Dender… met ruisende populieren en soms een snelle wielrenner

Gaversbad

De meiden kijken vol ontzag naar de surfbikes op het water en de klauterende kinderen in het WOW-waterpark aan de overkant, maar uiteindelijk kiezen ze toch voor een duik in het Gaversbad. Ik laat me rondleiden door een van de redders – prachtige naam voor wat wij in Nederland een badmeester noemen – en ben aangenaam verrast door wat ik zie: het zwembad beschikt over een doucherolstoel en een liftje om in het water te komen. Ook de sauna maakt me gelukkig: er is helemaal niemand, en dat blijkt geen uitzondering. Heerlijk rustig, en de doucherolstoel past net tussen de saunadeuren.

Geraardsbergen mattentaartjes eten op domein de Gavers
Geraardsbergen mattentaartjes eten op domein de Gavers.

Dan toch!

De volgende dag begint met minigolf en go-carts (skelters) voor de meisjes en Geraardsbergse mattentaarten uit het winkeltje op domein de Gavers voor Else en mij: een lokale lekkernij op basis van eieren, amandelen en gestremde melk. En plots begin ik weer over de befaamde Muur. Else heeft aan één blik genoeg om mijn gedachten te raden, en ze weet intussen ook dat ze me niet kan ompraten. We pakken onze spullen en nemen de auto richting Geraardsbergen: een leuk stadje met fijne terrasjes. Een uur later post ik een foto van m’n trotse zelf bovenop de legendarische helling, met de Mariakapel in de rug. De rit daarheen zou ik niemand aanbevelen (ik hobbelde zowat uit m’n rolstoel), maar soms is iets pas leuk als het moeite kost…

Gehaald! De Muur van Geraardsbergen is een beroemde kasseienweg in de wielerwereld. Met een lengte van 1075 meter en een gemiddeld stijgingspercentage van 9,1% en een maximum van 20% een pittige uitdaging.

Verblijf De Gavers

Op het kampeerterrein van Provinciaal Domein De Gavers staan vijf nieuwe bungalows voor acht personen met een groot terras en uitzicht op het water. Eén ervan is rolstoeltoegankelijk en draagt het A-label. “Alleen het bed bleek een beetje laag, maar dat was snel opgelost”, zegt Eelke. “Ik zat nog maar net met m’n voeten omhoog op het terras, of daar stond de parkwachter al met een paar betonnen tegels om het probleem te verhelpen. Kijk, daar hou ik van.” Ook de rest van het domein is vlot toegankelijk, met aangepaste fietsen, een strandzone met een betonweg tot in het water en liften in het zwembad het Gaversbad en bij de aanlegsteiger voor de rondvaartboot. (Bekijk ook de foto’s van de rolstoeltoegankelijke bungalow).

Het Bruggenhuis

Klinken op een geslaagd weekend deden Eelke en co in Het Bruggenhuis, een voormalig schipperscafé met een heerlijk terras aan de Dender, een beperkte kaart met huisbereide gerechten en een ruime selectie bieren. Op vrijdagavond pik je er jazzconcerten mee. Het Bruggenhuis is vlot toegankelijk en heeft een (klein) aangepast toilet. De auto parkeer je voor de deur.

Eelke blogt

Als rolstoelgebruiker en reisblogger is Eelke Kelderman in Nederland een autoriteit op het vlak van toegankelijk toerisme. Ze wordt regelmatig gevraagd om vakantieverblijven op toegankelijkheid te screenen, en dat doet ze streng maar rechtvaardig. Voor deze StapAf nodigden we haar uit om een van onze toegankelijke routes te verkennen, gekoppeld aan een weekendje in De Gavers. Een uitgebreide screening van het vakantiehuis en de faciliteiten op het park vind je ook op haar website.

Routekaart uit wandel- en fietsmagazine StapAf+

 

Bekijk hier de routekaart van onze fietsroute (16km).

StapAf+ verscheen in een oplage van 15.000 exemplaren, een papieren versie bestel je hier. Een digitaal exemplaar vind je hier. Bij het blad zit een extra boekje met vijf wandelroutes en drie fietsroutes die geschikt zijn voor rolstoelgebruikers.

Meer informatie over wandelen, fietsen en overnachten in Oost-Vlaanderen vind je ook op de website van Toerisme Provincie Oost-Vlaanderen.

 

 

Terwijl ik opnieuw plannen maak voor de Support Magazine Vakantie-editie bedenk ik dat ik hier vorig jaar helemaal niets gemeld heb over mijn debuut als hoofdredacteur van dit bijzondere blad. Ik herken mijn valkuil. Na een (te) drukke periode heeft mijn lijf tijd nodig om te herstellen. Ik ben vooral blij dat ik dat onderdeel van mijn to-do-lijstje kan strepen. Als ik dan weer up & running ben, start gewoon het volgende leuke project.

Op zich niet zo heel erg, maar ik vergeet dan helemaal te genieten van wat ik bereikt heb! Rustiger aan doen, zit er niet zo snel in. Bovendien, ik krijg ook veel energie van mooie dingen bedenken en maken. Ik neem mij nu wel direct voor er meer van te genieten. Dat begint met het delen van mijn werk. Dus kijk en bewonder, dan doe ik dat ook!

Ga jij al 25  jaar naar dezelfde heerlijke vakantiestek?

Bijzonder trots ben ik dat ik ook dit jaar weer gast-hoofdredacteur mag zijn! Ik zoek dus weer vakantieverhalen. Ga jij een mooie reis maken, laat het me weten. Eén artikel wil ik zeker schrijven: over mensen die al jaren naar dezelfde geweldige vakantiestek gaan omdat het er prachtig mooi is, of omdat het perfect toegankelijk is, of omdat je vakantieburen inmiddels vrienden zijn geworden, of… nou ja vertel het me als jij zo’n een favoriete plek hebt!

Ben je nog geen lid van Support Magazine, het enige glossy lifestyleblad voor mensen met een fysieke beperking? Dan word je nu toch zeker lid voor € 19,99! Je kunt het blad ook als PDF ontvangen. Een gratis proefnummer kan ook.

 

 

Als een actrice kleed ik mij om in de camper. Mijn glamorous rode bikini met witte stipjes komt goed van pas. Als ik, in badjas gehuld, de deur van de camper open word ik toch een beetje giechelig. Ik krijg direct een hand van de inmiddels gearriveerde wethouder van Dalfsen. De directeur marketing Oost staat er direct achter en het moment wordt door de fotograaf van de lokale krant vastgelegd. Via de camperplateaulift zak ik koninklijk naar beneden.

Een tilmat heb ik bij het omkleden al onder mijn billen geschoven. Het volgende moment hang ik boven de hottub met uitzicht over de Overijsselse weilanden. Ja, als influencer (zo word ik tegenwoordig genoemd) ben ik de eerste die met tillift in de houtgestookte hottub bij Camperplaats Vechtdal gezet wordt. De weldadige warmte van het water omhult mij en ik geniet even van het moment. Het applaus voor de geslaagde landing wordt gevolgd door een knal van de champagnefles.

Ik had één voorwaarde om mee te doen aan dit spektakel: wethouder Jan gaat ook de hottub in! Directeur marketing Henk en eigenaresse van de camperplaats Janny, kunnen niet achterblijven en gaan na de wethouder ook enthousiast met de tillift de hottub in! Knie aan knie in het water, zijn we het snel eens: kleine dingen maken het grote verschil.

Vechtdal, hottub collage

Camperplaats Vechtdal

Janny en echtgenoot Luit zijn twee jaar geleden begonnen met de camperplaats. Naast hun vrijstaande woning was plek zat. Zelf enthousiast camperaars, droomde zij van een camperplaats met luxe. Janny: “Als je een weekend met de camper op pad bent leek het ons heerlijk om ’s avonds te genieten van een warm bad en sauna’. Vier van hun twaalf camperplaatsen kregen daarom een houtgestookte hottub en er is een blotevoetenpad en sauna (niet rolstoeltoegankelijk). Voor een massage of schoonheidsbehandeling wordt schoonheidsspecialiste Margreet uit het dorp opgetrommeld. Er is een echte salon beschikbaar op het terrein. Toen Janny een familie met een gehandicapte dochter zag stunten om in de hottub te komen werd het idee van de tillift geboren. Het innovatie Topprogramma Overijsselse Toeristische Ondernemers (TOTO) geeft het financiële duwtje en nu kan iedereen genieten van de heerlijk warme hottub. Wethouder Jan Uitslag: “Juist kleine initiatieven als deze willen we stimuleren, ondernemers met nieuwe ideeën kunnen zesduizend euro krijgen, ik hoop dat dit een voorbeeld is voor anderen.”

Het sanitair bij camperplaats Vechtdal is beperkt toegankelijk. Dat wil zeggen, de inloopdouche is redelijk ruim en er is een onderrijdbare wastafel. De toilet is apart, hier is geen ruimte om naast het toilet te staan. Er is een beugel aan de muur aan één kant.

Vechtdal, camperplaats uitzicht
Vechtdal, heerlijk wakker worden!

Rolstoeltoegankelijke camper met handbesturing 

De zon schijnt op mijn gezicht als ik de volgende ochtend wakker wordt onder mijn eigen dekbedje. We, mijn lief is ook mee, hebben het gordijntje van het grote achterraam gisteravond lekker open gelaten. We zien onszelf al met deze camper de wereld intrekken. Wat een stoer ding! De camper is te huur bij Benica Campers in Enschede. Voor dit speciale hottub-moment stond de camper voor ons klaar op de camperplaats. De camper is voorzien van een brede deur met rolstoellift, keukentje, douche en verhoogd chemisch toilet (50 cm) met opklapbare beugels. Vanuit het bed (120 cm breed, 60 cm hoog) achterin de camper kijk je heerlijk naar buiten door het grote raam. Uniek is dat de camper uitgerust is met automaat en handbesturing! De manoeuvreerruimte in de camper is natuurlijk beperkt maar de smalste doorgang is toch nog 79 cm. Een wendbare rolstoel is wel noodzakelijk. Ideaal is de automatische leveling waardoor de camper altijd netjes horizontaal staat, toch wel handig in een rolstoel. Helaas heb ik andere rij-aanpassingen nodig, anders was ik direct weggereden met dit heerlijke huisje op wielen.

 

Als koningin Maxima door het Vechtdal

Na een paar heerlijke broodjes uit het Vechtdalmandje, Janny bestelt het graag bij de bakker voor haar gasten, nemen we afscheid van Janny en Luit en ons knusse onderkomen. Voor de mensen die, net als ik, geen camper hebben en toch graag van de hottub gebruik willen maken wordt op dit moment hard aan een oplossing gewerkt: een verrijdbare pipowagen is in aanbouw! Ik hou jullie op de hoogte!

Wij stappen weer in mijn eigen busje en gaan kijken bij drie ondernemers, allemaal zijn ze enthousiast over het project Zorgeloos Genieten Vechtdal met als doel investeren in betere toegankelijkheid. Aspergeboerderij het Nijenhuis, Natuurmuseum Rheezer-marke en koffie- en theeproeverij SommerWende maakten hun onderneming toegankelijk en bedachten de Vechtslinger, een middagvullend spel voor jong en oud. Iedereen kan meedoen, leuk voor een uitje met collega’s of een familiedag! Natuurlijk zijn de bedrijven ook zonder spel te bezoeken!

Vechtdal, collage asperges close up, aspergepannenkoek, Lopen langs de vecht
Vechtdal, zorgeloos genieten!
  1. Aspergeboerderij het Nijenhuis

In de ruime landwinkel worden asperges en aardbeien verkocht, in het seizoen vers van het land maar daarbuiten in de heerlijkste producten: aspergesoep, aspergejam, asperge chutney, aspergetaartjes…. alles asperge. Maar ook verse eitjes, lekkere Vechtdalse ham en wijn van de Reestlandhoeve. Deze wijnhoeve in Balkbrug is ook een bezoek waard trouwens! Bij het Nijenhuis is een aangepaste toilet. hetnijenhuis.nl

  1. Natuurmuseum Rheezer-Marke

Natuurmuseum Rheezer-Marke vind je in een kleine boeren schuur. Meer dan 400 opgezette dieren, voornamelijk vogels, kijken je indringend aan. De oogjes blijken niet echt, die kunnen niet bewaard blijven en daar zijn dus neppers voor in de handel. De eigenaresse vertelt enthousiast: ‘De diertjes worden dood gevonden en inmiddels weten de mensen ons te vinden. Bij ons gaan ze direct in de vriezer en daarna worden ze zo snel mogelijk geprepareerd. Dat doen we niet zelf trouwens. Kijk, deze nog ongeboren reetjes, de moeder werd aangereden langs de weg gevonden. Nu hebben ze hier dan toch nog een mooi plekje.” In de nagebouwde natuur liggen twee schattige kleine reetjes, alsof ze zo weg kunnen springen. Buiten kan je lekker knuffelen met de nog levende geitjes in de wei of een ijsje eten aan de picknicktafels. Leuk, kleinschalig uitstapje voor kids met een hart voor dieren. www.rheezer-marke.nl

Vechtdal, Tjeerd proeft en ruikt bij SomerWende
Vechtdal, Tjeerd proeft en ruikt bij SomerWende
  1. Koffie- en theeproeverij SomerWende

We rijden door het schattige brinkdorpje Rheeze langs bermen vol fluitekruid en paardenbloemen richting koffie -en theeboerderij SomerWende. Maar liefst drie parkeerplekken voor rolstoelgebruikers. Even later showen Henk en Wilma ons ook de twee aangepaste badkamers. Het is bijna overdreven, maar vertelt Henk ons, er moest een rolstoeltoegankelijk toilet komen en gezien onze plannen voor een minicamping in de toekomst wilden we het nu gelijk goed aanpakken. Voorbijgangers mogen ook gebruik maken van de toilet trouwens. Bij Henk en Wilma is dit jaar een officieel Rustpunt ingericht, een kleine blokhut waar je zelf een kopje koffie of thee kunt zetten en even op adem kan komen tijdens een wandel- of fietstocht.
Wij gaan nu lekker koffie ruiken! Wilma is een echt koffie- en theesommelier. Haar opleiding sloot ze af met een rondreis door Indonesië, een koffer vol verhalen nam ze mee naar haar eigen koffie- en theeproeverij. Inmiddels is er zelfs een echte theeplantage bij de boerderij. Het is lekker koffieleuten aan de lange tafel met rasechte ondernemers Henk en Wilma. Ik ben geen koffiefan maar de zachte smaak van de Ethiopisch koffie kan ik toch echt waarderen. www.somerwende.nl

Het Vechtdal, een warm bad 

De Sommerwende ligt vlak langs de Vecht en op een paar honderd meter vind je een zelf te bedienen fietsveer, net zoals ik die al eens eerder zag bij Landhoeve de Zwiese. Na al het geklets genieten we in rust van een heerlijke asperge-pannenkoek bij De Rheezerbelten. Alweer een mooi plekje wat ook prima toegankelijk is. Het is niet druk op dinsdagavond en dat bevalt ons wel even. Wat hebben we veel gedaan in 1,5 dag. Het Vechtdal voelt letterlijk en figuurlijk als een warm bad!

Er is uiteraard nog veel meer te doen! Wat dacht je van lekker varen over de vecht? Je kunt zelf aan het stuur met de rolstoeltoegankelijke e-boot bij Camping de Koeksebelt. Of ga je liever de lucht in? Zweef door de lucht met Aero Club Salland. Meer toegankelijke activiteiten, campings, hotels en restaurants vind je op Zorgeloos Vechtdal Overijssel.

Vechtdal, Camper ochtend
Vechtdal, Camper ochtend
Vechtdal, Eelke in hottub camperplaats
Vechtdal, Eelke in hottub camperplaats

 

Drie jaar geleden gaf ik een presentatie over toegankelijkheid aan ondernemers op de afstudeerbijeenkomst van Anieke Wijnen, zij liep toen stage bij Marketing Oost en deed onderzoek naar toegankelijk toerisme. We hebben regelmatig contact gehouden en inmiddels werkt Anieke bij Marketing Oost en is ze nauw betrokken is bij het project Zorgeloos Vechtdal. Zo zit je dan jaren later in een hottub in het Vechtdal en word je als een koningin ontvangen op al deze mooie bedrijven. Zo gaan die dingen.

Direct na aankomst in ons heerlijke duinhuisje laat het zonnetje zich even zien dus met een stevige wind ‘waaien’ we gauw naar het strand. Het strand van Bloemendaal aan Zee met enkele strandtenten is maar drie minuten lopen! In het seizoen staat er ook een strandrolstoel (Jutter). Nu (half maart) is het nog een beetje een rommeltje. Grote bulldozers schuiven op het strand met zand heen en weer, strandtenten zijn aan het opbouwen en lege karkassen van toiletgebouwen staan klaar voor een nieuw seizoen. Er waait een koude wind dus wij installeren ons lekker in ons huisje, ik word er helemaal blij van. Dit huisje klopt gewoon, ik kan helemaal mijn gang gaan en kan dus ook een lekker potje koken. Fijn! Lees meer over het huisje.

Bloemendaal aan zee, ollage strand
Bloemendaal aan zee, collage strand

Over de lange boulevard naar Zandvoort

De volgende dag proberen we met windkracht 9 naar Zandvoort te fietsen. Mijn rolstoel rijdt stug door over de lange boulevard (3,5km), op de fiets is dat voor Tjeerd toch een stuk moeilijker. We worden helemaal gezandstraald. Bij strandtent de Haven van Zandvoort duiken we uiteindelijk naar beneden. Het zand ligt in grote bergen op het terras en de strandafgang. Ik zie een strandrolstoel (model Jutter) klaar staan, maar binnen is het nu een stuk aangenamer. Het eten is prima, niet bijzonder. Er is ook een toegankelijk toilet. Overigens zijn er op meer plekken strandrolstoelen te leen in Zandvoort, helaas geen elektrische.

Op het avondprogramma staat nog de film ‘Bohemian Rhapsody’ bij Circus Zandvoort. Denk niet aan een circustent maar meer iets tussen een spiegeldoolhof, amusementenhal, casino en touwtjetrekkraam op de kermis in. Beetje vreemd maar kids kunnen hier zeker hun hart ophalen met games en gekke kermisspelen. Alles is goed rolstoeltoegankelijk, inclusief toilet. Ik word een beetje zenuwachtig van alle bliepjes dus wij gaan snel naar de bovenste verdieping waar een kleine bioscoopzaal met rode pluche stoelen is. Vanuit de lift rijd je de zaal in, daar is er één klein vierkant plekje naast een stoelenrij waar mijn rolstoel goed past. Niet bewegen anders rijd je de trap af. Bij het reserveren van de kaartjes moest ik wel beloven dat ik zelfstandig met de trap naar beneden kan in geval van calamiteiten…

IJmuiden, de grootste sluis ter wereld

De volgende dag lazy sunday-morning. In de middag gaan we met de auto naar IJmuiden. Daar wordt de op dit moment de grootste sluis ter wereld gebouwd! Omdat de ‘sluizenroute’ daarom niet geopend is voor verkeer belanden wij zomaar op een pontje, altijd leuk. Indrukwekkend gebied hier, met industrie en havens. Vlak naast de nieuwe sluis is in een opvallend rood gebouw een expositieruimte ingericht over de bouw en voortgang van de bouw van de sluis, SHIP. Op het dak (bereikbaar met de lift) heb je goed uitzicht over de nieuwe en oude sluis. Precies als wij op het dak staan wordt het enorme schip wat we net vanuit de pont nog over het Noordzeekanaal zagen aankomen, door de sluis getrokken, wauw! Voor kinderen boven de twaalf is het leuk om een rondleiding te volgen, zie de website van SHIP.

Pontje bij IJmuiden
Pontje bij IJmuiden
IJmuiden, expositieruimte Ship
IJmuiden, expositieruimte Ship
IJmuiden, dakterras van expositieruimte SHIP
IJmuiden, dakterras van expositieruimte SHIP

Haarlem, leukste shopstad van Nederland

Een weekend is kort dus wij slaan Haarlem dit keer over. Haarlem is wel een echte aanrader. Bovendien de bus stopt zo ongeveer voor je huisje en brengt je in een halfuurtje naar het centrum van Haarlem. Wel zo makkelijk want parkeren is minder handig in deze stad. Lekker eten, een bezoekje aan een van de mooie musea of lekker shoppen! Bekijk de website van Visit Haarlem of check de app van Ongehinderd. Ik had al eens een leuk gesprekje met local Femke over haar rolstoeltoegankelijke hotspots van de stad.

Meer info over ons fijne rolstoeltoegankelijke duinhuisje? Lees hier verder.

Al jaren ga ik niet mee naar de Efteling. Mijn zussen gaan wel geregeld, inmiddels met hun eigen kroost. Over de kop en door elkaar gerammeld worden in een klein bakje lijkt mij niet echt noodzakelijk. Toch werden onlangs op een familiefeestje de Python, Baron en de Vliegende Hollander weer eens uitvoerig besproken op ‘Eelkeproofheid’. Kort na het bewuste feestje krijg ik een mail, of ik een presentatie over toegankelijkheid wil geven aan ondernemers in de ‘vrijetijdsindustrie’. Locatie van het evenement: De Efteling. Daarbij krijg ik de uitnodiging om de dag ervoor de Efteling te ‘testen’ en een nachtje in het Efteling Hotel te verblijven. Toeval of niet, ik ‘moet’ eraan geloven. Zus, zwager, nichtje (7) en mijn vriendje gaan mee.

Efteling Hotel

Het is een koude dag in november als we inchecken in het Efteling Hotel. De rolstoeltoegankelijke kamer is fijn. De badkamer is niet groot, maar voor mij is alles wat ik nodig heb aanwezig. Een muisje kijkt vanaf de plint de kamer in, de rode schoentjes staan klaar in de kast om te gaan dansen.

Klik hier voor foto’s en meer info over het Efteling hotel.

Efteling hotel, rolstoeltoegankelijke kamer
Efteling hotel, rolstoeltoegankelijke kamer

Winter Efteling

Bewapend met warme mutsen en handschoenen lopen we in vijf minuten naar het park. In de winter ondergaat de Efteling een enorme metamorfose met heel veel kleine details. Langnek kreeg dit jaar een muts op. De plastic koeken en broden bij de bakkers in het land van Laaf worden omgewisseld voor chocoladetaarten en kerstkransjes. De grote paddenstoelen in het sprookjesbos krijgen een laagjes sneeuw. Er worden minstens 300 kerstbomen naar het park gesleept en er hangen 200.000 duizend extra lampjes. Heerlijk warm zijn de vijf grote vuren op de pleinen. Extra zijn de ijsbaan en het langlauf parcours. Ik was vergeten hoe heerlijk het Anton Pieck sprookjessfeertje is, zeker in deze tijd van het jaar.

Eelke bij de Eftelingingang

Eelke en Tjeerd met zus Femke en zwager Marlon voor de draaimolen in de efteling

Zere nek en blauwe billen

Terwijl mijn zus en ik staan te wachten totdat de rest boven ons voorbij zoeft in De Baron, bekijken we nogmaals de app van de Efteling. Heel handig, hier staat per attractie beschreven of de attractie rolstoeltoegankelijk is en of je er met of zonder transfer gebruik van kunt maken. Ondanks de duidelijke informatie en het feit dat de ingang rolstoeltoegankelijk is, vind ik het lastig in te schatten wat de impact van een attractie is op mijn lijf. Omdat er bijna geen wachttijden zijn, test mijn gezelschap bijna alle spannende achtbanen eerst uit. Hoe erg zijn de schokken, de bochten, heeft je hoofd ondersteuning, hoe gaat het instappen precies? Gezamenlijke conclusie: toch maar niet. Ik kan nu eenmaal halverwege niet uitstappen. Ik heb geen zin in een zere nek of blauwe billen. Het is even een teleurstelling. Gelukkig zijn er genoeg andere dingen te beleven.

Het Sprookjesbos blijft een heerlijk nostalgische ervaring. Daar ben je al zo een paar uur zoet. Het mooiste vind ik het ‘nieuwe’ Paleis der Fantasie: Symbolica. De baanloze fantasievaarders, een soort sledes waar je met een man of zes in kunt, dansen geruisloos door de verschillende kamers van het paleis. Wij gaan via de aparte rolstoelingang naar binnen (let op, bij drukte kun je beter ‘s morgens al reserveren). De fantasievaarder, ofwel het ‘karretje’, kan stilstaan zodat je alle tijd hebt om in de stappen. Dat is natuurlijk heel prettig, maar ik vind dat de Efteling hier haar toegankelijkheidsambities en fantasie (!) moet tonen: de mogelijkheid om met rolstoel en al in het ‘vaartuig’ plaats te nemen. Helaas, voor nu blijft een overstap noodzakelijk.

Efteling, Symbolica-koningszaal
Efteling, Symbolica-koningszaal

Virtuele Droomvlucht

Uiteraard willen we ook de virtuele Droomvlucht beleven. Tot voor kort was de Droomvlucht niet rolstoeltoegankelijk. Nu kun je in een aparte ruimte met een Virtual Reality bril meegenieten: met een koptelefoon en microfoon ben je verbonden met je familie die echt in de Droomvlucht rondzweeft. Leuke oplossing! Een andere oplossing is er in verband met de ontruimingsmogelijkheden niet. De kwaliteit van het beeld kan nog beter.

De Fata Morgana herinner ik mij nog van heel vroeger. Er is niet veel veranderd. Mijn lijf wel, maar met hulp en de rust van het vriendelijke meisje bij de instap beland ik netjes in het bootje. Gedoe, maar bijna acht minuten heerlijk genieten in de verboden stad! We zien ook  de indrukwekkende openlucht voorstelling Ravelijn. Rolstoelers zitten hier bij elkaar in een aparte ‘suite’. Ik had spijt dat ik het dekentje niet aannam van de aardige medewerker… brrr echt koud.

Geen bloedstollende attractie maar wel de moeite waard is de Pagode, ofwel de Zwevende Tempel! Je rijdt er makkelijk in met je rolstoel en beleeft de Efteling vanaf 45 meter hoogte. Wat ons opvalt is dat het personeel overal perfect op de hoogte is van alle toegankelijkheidsissues. Iedereen weet wat te doen en is uiterst vriendelijk en behulpzaam. Als mijn zwager daar een opmerking over maakt bij een van de medewerkers kijkt ze hem verbaasd aan en vraagt: ‘Dat is toch heel normaal?’

’s Avonds leest Klaas Vaak nog een heerlijk verhaaltje voor in de lobby van het hotel. Sfeertje compleet. Ik kom zeker terug, dat vertel ik morgen tijdens mijn verhaaltje voor ondernemers.

Efteling Symbolica vanuit de Pagode
Efteling Symbolica vanuit de Pagode als de avond valt

Nog even over de rolstoeltoegankelijkheid

Op de website van De Efteling staat uitgebreide informatie over de toegankelijkheid van het park en de attracties. Handig om vooraf al te bestuderen! Deze informatie is ook beschikbaar in de Efteling-app en staat op de speciale plattegrond voor mensen met een beperking. Bijna alle toegankelijke attracties hebben een aparte rolstoelingang. Er zijn vijftien rolstoeltoegankelijke toiletten, twee verzorgingsruimten en een rustruimte. De restaurants zijn toegankelijk. Naast het Eftelinghotel hebben vakantiepark Loonsche land en Bosrijk ook rolstoeltoegankelijke huisjes en appartementen. Kijk voor meer informatie op www.efteling.nl.

Bij binnenkomst moet je een verklaring ondertekenen waarop onder andere staat of je hulp nodig hebt bij het betreden van een attractie. Je hoeft geen medische informatie te vermelden. Met deze verklaring krijg je een faciliteitenkaart en kun je gebruikmaken van de aangepaste voorzieningen.

 

print van artikel in Contact Efteling

Deze blog verscheen ook in Contact, het ledenblad van Spierziekten Nederland (maart 2019).

‘We binden gewoon je rolstoel op je kar!” roept Joke enthousiast. We zitten samen in de tuin van haar vader en moeder in Harderwijk. We kennen elkaar al ons hele leven, lagen bij elkaar in de wieg. Haar vader en moeder zijn vrienden van mijn vader en moeder. We wonen een uur rijden van elkaar maar als het even kan zijn we in de schoolvakanties samen. Vlak na mijn examen woon ik zelfs een paar weken in Harderwijk, via de moeder van Joke heb ik daar een bijbaantje bij een groothandel.

‘En dan?’ vraag ik? ‘Nou gewoon’ zegt Joke, ‘dan pakken we de trein!’ Joke is al onderweg naar de schuur en komt terug met een paar sjorbanden. Ja hoor, gaat prima. Mijn rolstoel bungelt achterop mijn kar. Ik maak een rondje. Ja hoor, inderdaad gaat prima! Een paar weken later zitten we in de trein naar Den Helder. Drie trekkershutten op verschillende plekken zijn gereserveerd. Joke huurt een fiets als we op Texel aankomen en bindt haar weekendtas achterop. Het zijn onze eerste ervaringen met uitgaan. Ik ga in zee met strandrolstoel ‘de zeehond’. We koken ons eigen potje in de hut. Slapen lang uit…

1995 eelke staat in de deur van een trekkershut met oprijten.
1995, trekkershuttentocht op Texel! Is dit het begin van mijn reislust?

 

Eelke in haar 'kar' 1995
Mijn ‘kar’, de naam die vanzelf ontstond voor mij Booster Trophy scootmobiel

Afgelopen donderdag stond ik, ruim 24 jaar na deze trekkershuttentocht, voor een volle zaal met camping-eigenaren op het congres van de Groene Koepel. Ik laat hun mijn foto’s van toen zien en vertel over mijn droom van een toegankelijke wereld. Ik hoop dat ze snappen dat de trekkershutten toen het verschil maakten! De trekkershutten met opritje waren ideaal, een goed bed en aangepast sanitair waren genoeg voor een heel gewone vakantie. Precies wat mijn zelfvertrouwen nodig had. Het was het verschil tussen mooie herinneringen maken of niet.

Na afloop van mijn verhaal komen er meerdere mensen naar mij toe. Ze gaan allemaal kijken naar kleine en grote verbeteringen op hun eigen camping. Ik krijg vragen over noodkoordjes en beugels. Zelfs de foto van de Amerikaanse rolstoeltoegankelijke boomhut heeft zijn werk gedaan. Ik zie een ondernemershart sneller kloppen, als we dat nou eens op onze camping… Ook Hans en Nel glunderen als ze mij vertellen dat er op dit moment drie rolstoeltoegankelijke trekkershutten op hun terrein gebouwd worden, ze zijn bijna klaar. Kijk maar hoe mooi: www.drechtoever.nl 

Lijkt een trekkershut jou ook wat?

Op www.trekkershutten.nl komen 82 trekkershutten naar boven wanneer je het rolstoel-icoontje aanvinkt! Neem wel even contact op om te checken wat de toegankelijkheid betekent. Heb je een eigen kampeermiddel? Op de website van de natuurkampeerterreinen staat ook per terrein beschreven welke aanpassingen er zijn, 47 van 166 terreinen zeggen toegankelijk te zijn!

Nog een kampeertip, lekker luxe met rolstoeltoegankelijk privé-sanitair

Het is inmiddels even geleden dat ik ging kamperen, het fenomeen van privé-sanitair was dus aan mij voorbij gegaan. Maar toen ik op het spoor kwam van dit mooie vakantiechalet zag ik dat ze op de camping ook geweldig uitpakken, rolstoeltoegankelijk privé-sanitair!